Tommy keert terug. Niet als legendarische platenzaak, maar als een rockopera met jonge Tilburgse muzikanten op het podium. Deze stevige muziektheaterproductie wil de verhalen en levens van muziekliefhebbers uit de jaren tachtig verbinden met verhalen en ervaringen van een jongere generatie. Ook wordt volop gewerkt aan een boek met herinneringen aan de populaire zaak waar fans van de betere muziek elkaar ontmoetten en in de platenbakken snuffelden, op zoek naar verrassende albums
Tommy begon in 1974 aan de Korvelseweg in Tilburg, verhuisde vervolgens naar de Nieuwlandstraat en zat daar achtereenvolgens op twee locaties. Initiatiefnemer was Peter Luiten (1949-2022). Deze muziekliefhebber werkte op jonge leeftijd in een platenzaak in Nijmegen, maar kon zich niet vinden in de commerciële koers. De liefde voor muziek was zijn drijfveer, meer dan geld verdienen. Hij besloot voor zichzelf te beginnen en streek neer in Tilburg.
Kennis van muziek
Voor een goed album, ook om nieuwe platen te ontdekken in het alternatieve genre, pop, rock, jazz, moest je bij Tommy zijn. Elke muziekliefhebber wist dat. Vele uren brachten ze door wetende dat de medewerkers in de zaak hun kennis over muziek graag wilden delen.
De platenzaak is vernoemd naar de rockopera en het gelijknamige album van de Britse rockband The Who uit 1969.
Verkoop elpees onder druk
De platenzaak is na 33 jaar verdwenen omdat de verkoop van platen rond 2007 sterk terugliep. Bovendien vond Peter Luijten dat hij het contact met ontwikkelingen in de muzak aan het verliezen was, zo zei hij tegen de redactie van 3voor12: "Ik heb nu 50 jaar popmuziek in mijn hoofd zitten en heb niet het gevoel dat ik nog feeling heb met nieuwe muziek."
Op dat moment werd streamen van muziek populair en stond de handel in elpees en cd's onder druk. Een levendige herinnering aan de platenzaak is het gele tasje waarin de elpees door klanten mee naar huis werden genomen. Het tasje is op veel vakantiefoto's te zien zodat met recht kan worden geconcludeerd dat de naam van platenzaak Tommy over de hele wereld opdook.
Rockopera Tommy is een initiatief van professor (en dj) Ton Wilthagen en journalist Ben Ackermans, De tekst voor de opera wordt geschreven door Frank van Pamelen en Pieter Bon. Voor de muziek tekenen Ron Antens en Jan Wirken. De regie is in handen van Boy Jonkergouw.
Iconische platenzaak
Ton Wilthagen: "Tommy was iconisch. De zaak kreeg landelijke prijzen, de kwaliteit van de muziek stond voorop. Je kwam er niet voor een genre, het aanbod was breed. Ook voor jazz kon je er terecht. De zaak was ook een broedplaats voor muzikanten en bandjes in de stad, Tommy was onderdeel van een ecosysteem, een draaischijf voor creativiteit, in een stad die het toen erg moeilijk had. De zaak staat model voor de soundtrack van de jaren tachtig."
De achtergronden van Tommy worden beschreven in een boek waarvoor de auteurs Ton Wilthagen en Ben Ackermans met meerdere ex-personeelsleden en belangrijke mensen uit de platenbranche hebben gesproken.
Jongeren van nu, jongeren uit jaren tachtig
Frank van Pamelen en Pieter Bon hebben zich gebogen over de synopsis voor de rockopera. De verdere uitwerking komt daarna. Een tipje van de sluiter? Pieter Bon: "We verbinden de generatie van nu met de generatie uit de jaren tachtig, generatie S met generatie X. In de jaren tachtig was er dreiging, woningnood, uitzichtloosheid. Die thema's herkennen de jongeren van nu ook." Op het podium staan straks jonge muzikanten, aangevuld met enkele oude rotten uit het vak.
Elpee weer helemaal terug
Dat de elpee weer terug is in het straatbeeld is duidelijk, loop maar eens binnen bij platenzaken Sounds of Diggers in Tilburg. Twee studenten van Tilburg University deden daar onderzoek naar. De plaats is nog niet zo populair als in het verleden, maar de behoefte is niettemin groot, zo concluderen ze. De liefhebber van muziek wil een tastbaar product in handen hebben, bewust met muziek luisteren bezig zijn. Niet even een streamingdienst aanzetten, maar een elpee op een platenspeler leggen en die na twintig minuten weer moeten omdraaien. De ervaring is dan intenser.
Bovendien zijn platenhoezen ware kunstwerken. Dat blijkt op dit moment ook bij Studio de Gruyter-pand aan de Gasthuisring in Tilburg. Daar is een expositie van de grafisch ontwerper Barney Bubbles. Hij ontwierp onder meer de hoezen voor platen van Elvis Costello en Ian Dury.
FOTO 1: Tommy aan de Nieuwlandstraat, in het pand waar nu café Noir thuis is.
FOTO 2: Snuffelen in de bakken met elpees.
FOTO 3: Herinnering aan Tommy in Pisa (Collectie Regionaal archief Tilburg)
